Kryeministri Edi Rama ka prezantuar paketën e re ligjore kundër dhunës, e cila përbëhet nga gjashtë instrumente që synojnë dëmshpërblimin e bizneseve të dëmtuara, riparimin e dëmeve nga aktet e dhunës dhe forcimin e masave ligjore për tubimet e dhunshme.
Rama bëri të ditur se shteti do të mbulojë nga 100% të dëmeve materiale për bizneset më të vogla, deri në një minimum prej 70% për bizneset më të mëdha.
Po ashtu kreu i qeveris u shpreh se personat përgjegjës për dëmet e shkaktuara do të paguajnë pjesën përkatëse të gjobave, ndërsa për dëmet e shkaktuara nga të miturit, përgjegjësia financiare do t’u kalojë prindërve.
Ndërsa instrumentii dytë është i posaçëm për riparimin e dëmeve të shkaktuara nga aktet e dhunës dhe dëmtimi i pronës publike apo private gjatë tubimeve. Këtë nisëm Rama e përshkroi si një mekanizëm të bazuar në parimin “kush shkakton dëm, e paguan”, duke theksuar se barra financiare nuk duhet të bjerë vetëm mbi buxhetin e shtetit dhe taksapaguesit.
“Paketa përbëhet nga 6 instrumente që plotësojnë njëri-tjetrin. Një akt normativ për dëmshpërblimin e menjëhershëm të biznesit të vogël, një ligj i posaçëm për riparimin e dëmeve, disa ndryshime në ligjin për tubimet, një regjistër elektronik i posaçëm për dhunuesit urbanë, një ndryshim në kodin e etikës së mësuesve dhe disa propozime për ndryshime në kodin penal të Republikës së Shqipërisë. Instrumenti i parë, akti normativ për dëmshpërblimin e menjëhershëm të biznesit të vogël. Ky akt vjen si mbështetje e menjëhershme financiare për ata që u dëmtuan nga thyerjet, grabitjet, zjarri. Me këtë akt, shteti do të mbulojë nga 100% të dëmeve materiale për më të vegjlit deri te minimumi 70% për më të mëdhenjtë.
Natyrisht në bazë kriteresh të mirëpërcaktuara dhe gjithnjë brenda fashës së bizneseve me xhiron vjetore deri në 140,000 euro. Kështu bizneset, të cilat i kanë depozituar tanimë aplikimet e tyre bashkëngjitur dokumentacionin e dëmeve pranë Drejtorisë së Përgjithshme të Tatimeve, nuk do të presin me vite proceset gjyqësore për dëmshpërblimin e tyre. Nga ana tjetër, ata që u përfshinë në ato akte ku thyen, shkatërruan, dogjën dhe dëmtuan bizneset dhe për të cilat gjykata e vlerësoi të ligjshëm arrestimin, do të paguajnë secili pjesën e vet të gjobës për dëmet e shkaktuara.
Për dëmet e shkaktuara nga të miturit, përgjegjësia për mbulimin e pjesës së dëmit kalon te prindërit. Instrumenti i dytë, ligji i ri sipas modelit francez: ‘kush thyen, paguan’. Nëse akti normativ adreson dëmet e të kaluarës së afërt, ligji i ri që kemi hartuar për riparimin e dëmeve të shkaktuara nga aktet e dhunës dhe dëmtimit të pronës gjatë tubimeve, krijon themelin e qëndrueshëm për të ardhmen. Mbi parimin e thjeshtë: kush shkakton dëm, e paguan.
Ku barra nuk bie më ekskluzivisht mbi taksapaguesit dhe buxhetin e shtetit, si deri më sot. Ligji zbatohet për të gjitha tubimet në vende publike, të njoftuara, të ndaluara ose spontane, përfshirë grumbullimet sportive, kulturore dhe festive ku vijnë si pasojë dëme materiale të pronës publike apo private. Natyrisht, me asnjë dyshim, askush nuk paguan dëmin pse ka protestuar apo ka qenë i pranishëm në një grumbullim të çfarëdo natyre. Kjo përgjegjësi për të paguar dëmin e shkaktuar lind vetëm nga sjellja vetjake e personit. Dhe ky ligj nuk e kufizon lirinë e tubimit dhe të shprehjes. Por ama nga ana tjetër, çdo person që merr pjesë në një tubim të dhunshëm dhe nuk largohet pas paralajmërimit të policisë, do të përgjigjet financiarisht. Pra, kush zgjedh të vazhdojë të qëndrojë në një turmë apo në një grup duke.
Çdo person që merr pjesë në një tubim të dhunshëm dhe nuk largohet pas paralajmërimeve të policisë, do të përgjigjet financiarisht. Pra, kush zgjedh të vazhdojë të qëndrojë në një turmë apo në një grup, duke e ditur që rreth tij po gjuhet me gurë, po digjet me zjarr, po thyhet dhe po shkatërrohet, do të përgjigjet administrativisht, përmes gjobës, bashkë me ata që i kryejnë veprimet e dhunshme dhe gjoba do të shkojë deri në 500,000 lekë të reja. Përjashtohen sigurisht nga ky rregull gazetarët, mjekët, vëzhguesit, nënpunësit në detyrë, apo kalimtarët e rastësishëm. Për pjesëmarrjen e të miturve mbi 14 vjeç në një protestë të dhunshme, këtë gjobë do ta paguajnë prindërit”, tha Rama.
